Innowatorium

zdjecie

Data publikacji: 16-07-2025

CoopAxle3

Sprawdzony sposób na partycypację młodzieży w życiu miasta

Ruszamy z nowym projektem obywatelskim Coopaxle 3 – Warsztaty, debaty, realna zmiana! Dzięki dofinansowaniu z Ministerstwa Edukacji w ramach programu Młodzi Obywatele jeszcze w tym roku odwiedzimy z warsztatami obywatelskimi sześć szkół. 

Będzie to trzecia odsłona projektu w standardzie CoopAxle. Co oznacza, że będzie się działo dużo dobrego! W każdej szkole zaprosimy dwie klasy do przyjrzenia się własnemu miastu, swoim potrzebom, dobrym i złym stronom mieszkania w nim, temu czego jest w nadmiarze, czego wystarcza, a czego brak – krótko mówiąc, zrobimy z uczniami diagnozę lokalną i diagnozę potrzeb młodzieży w ich mieście. Oczywiście użyjemy do tego zmodyfikowanej gry – będzie to “Invest In…”. Gra, składająca się z kafli, które przedstawiają elementy miasta, doskonale pomaga zwizualizować to, jak młodzież postrzega miejsce, gdzie mieszka, gdzie się uczy, zrozumieć jego strukturę, zależności i potrzeby różnych grup społecznych. Pomaga poszerzyć perspektywę, zobaczyć miasto pod innym kątem. Dzięki temu łatwiej jest młodym ludziom nazwać swoje potrzeby, opracować pytania i postulaty, które na kolejnym etapie projektu przedstawią decydentom: przedstawicielom władzy samorządowej, instytucji lokalnych, aktywistom. Spotkanie takie, a właściwie debata odbędzie się kolejnego dnia warsztatów i będzie prowadzona w całości przez młodzież. Drugi dzień warsztatów zakończy dyskusja w formule World Cafe. Taki sposób prowadzenia dyskusji tworzy przestrzeń do dialogu i pozwala na wysłuchanie każdego uczestnika, a przede wszystkim wypracowanie konsensusu, dzięki temu, że pytania i problemy do dyskusji są omawiane w mniejszych, rotujących się zespołach dyskutujących jednocześnie, a następnie zbierane, omawiane i podsumowywane. Efektem warsztatów będą raporty z każdego miasta z listami zaleceń w kwestii polityki młodzieżowej miast/gmin, wypracowanymi przez młodzież. W trosce o kontynuację działań powstanie scenariusz warsztatów i debat dla nauczycieli, by po zakończeniu działań projektowych mogli samodzielnie prowadzić projekt w swoim środowisku. 

Czemu ma to służyć? Otóż dotychczasowe doświadczenia mówią nam, że młodzież i samorządowcy chętnie się nawzajem słuchają i jeśli tylko mają ku temu okazję – taką, jaką im tworzymy w czasie warsztatów – chętnie współdziałają ze sobą. Problem w tym, że często takiej okazji nie mają, a spotkaniu i wzajemnemu wysłuchaniu przeszkadzają stereotypy i szablonowe myślenie o sobie nawzajem: że politycy dbają wyłącznie o własny interes, że młodzież jest bierna. Projekty, które zrealizowaliśmy do tej pory udowadniają, że nie musi to być prawda. Po naszych projektach powstawały skate parki, dokonywano korzystnych dla uczniów zmian w rozkładach jazdy komunikacji miejskiej, czy zakładano Rady Młodzieżowe. Tym razem liczymy na podobne efekty!

Oczywiście projekt ma służyć także podniesieniu kompetencji, przede wszystkim obywatelskich, takich jak rozumienie wartości i procesów demokratycznych, zaangażowanie w sprawy środowiska lokalnego. Rozwój tych kompetencji nie jest możliwy bez umiejętności współpracy, poczucia sprawczości czy krytycznego myślenia, komunikacji, asertywności i umiejętności wyrażania swojej opinii. Ten element projektu pozwoli na doprowadzenie do dialogu między młodzieżą a władzami samorządowymi i kontynuowanie go po zakończeniu warsztatów. Dla obu stron będzie to trening otwartości, dialogu i poszanowania odmiennych, być może, racji.

Warsztaty ruszą w nowym roku szkolnym 2025/26. Wypatrujcie nas na szlakach, a wiadomości o realizacji projektu w naszych mediach społecznościowych!

Zadanie dofinansowane ze środków Ministerstwa Edukacji Narodowej w ramach programu „Młodzi Obywatele”.

Aktualizacja: 30-12-2025

Podsumowanie projektu

Sześć szkół w różnych częściach Polski. Sześć razy diagnoza lokalna i diagnoza potrzeb młodzieży. Sześć debat młodzieży z samorządowcami. I sześć raportów z zaleceniami dla decydentów i każdego, kto jest zainteresowany polityką młodzieżową w środowisku lokalnym. 

Z dumą informujemy, że zakończyliśmy projekt Coopaxle 3. Warsztaty, debaty, realna zmiana!, dofinansowany z Ministerstwa Edukacji w ramach programu Młodzi Obywatele. Projekt miał na celu podniesienie kompetencji obywatelskich młodzieży i nawiązanie dialogu między młodymi ludźmi a lokalnymi władzami. Realizowany był w szkołach średnich w Bystrzycy Kłodzkiej, Dąbrowie Białostockiej, Zgierzu, Środzie Wielkopolskiej, Jednorożcu i Górze Kalwarii. Wzięło w nim udział blisko 300 uczniów. Zgodnie z założeniami w czasie warsztatów wykorzystaliśmy grę Invest In, dzięki czemu uzyskaliśmy pogłębioną refleksję młodych ludzi na temat miasta, w którym się uczą, na temat ich potrzeb, marzeń i oczekiwań.

Dominującym problemem, na jaki zwracali uwagę młodzi ludzie była komunikacja miejska i gminna (a także między sąsiadującymi gminami, skąd młodzi dojeżdżają do szkoły) oraz stan dróg. Jest to jasne, jeśli weźmie się pod uwagę, że duża część uczniów dojeżdża do szkół z okolicznych miejscowości. Młodzież martwi się także bezpieczeństwem, aktami wandalizmu i agresją, często związany z alkoholizmem. Nie mniej interesuje się kwestią dostępności usług i opieki medycznej oraz problemami rynku pracy. Pytania dotyczące tych kwestii świadczą o tym, że młodzież interesuje się problemami wykraczającymi poza problemy ich pokolenia, przynajmniej w stereotypowym myśleniu. Z kolei stale powtarzające się potrzeby młodzieży z odwiedzanych miast, to miejsce dla młodych ludzi. 

Jest to ich głęboka potrzeba zagospodarowania, posiadania własnej przestrzeni, gdzie nie znajdowaliby się pod okiem dorosłych – stąd czasem zdziwienie tych drugich, że przecież takie przestrzenie są i nie są przez młodych odwiedzane. W tej potrzebie mieści się też tęsknota za czymś, co może się kojarzyć z “młodzieżową” przestrzenią i swoiście pojmowanym prestiżem, czy byciem na czasie, a także miejscem jednocześnie publicznym i anonimowym.  Czymś takim są sieciówki gastronomiczne (np. McDonald’s, KFC, Five Guys) i odzieżowe (Sinsay, H&M). TO prowadzi też do potrzeby rozwoju usług kulturalnych i miejsc rekreacji. Młodzi często zwracali uwagę na obszary czy obiekty, które mogłyby pełnić lub kiedyś pełniły funkcje rekreacyjne, lecz zostały zaniedbane, zdewastowane. Dużą troską młodzi obejmują to, jak ich miasto jest odbierane, jaki klimat w nim panuje, czy jest atrakcyjne, czy ma się czym pochwalić (tu zazwyczaj odpowiedź brzmi “tak”) i czy jego walory są odpowiednio wykorzystane i eksponowane (tu młodzi widzą pole do rozwoju, mają też własne pomysły, takie jak JeżLand w Zgierzu – na wzór Disneylandu)

Dwudniowy projekt kończyły debaty prowadzona przez młodzież z udziałem lokalnych decydentów. W żadnym z miast wśród gości nie zabrakło gospodarza miasta i gminy – byli to burmistrzowie, prezydent, wójt, a także zastępcy ich. Gośćmi było sześciu przedstawicieli powiatu, w tym starostowie, członkowie zarządu, radni. Przybyli dyrektorzy domów kultury, bibliotek, a także komendant policji i straży pożarnej, przedstawiciele Wojskowego Centrum Rekrutacji, opiekun Młodzieżowej Rady Miasta, prezes stowarzyszenia oraz założyciel jedynej uczelni wyższej, jaka istnieje w odwiedzonych przez nas miastach. W czasie debaty młodzież zadała gościom pytania związane z ich oceną miasta, ich potrzebami, dostrzeganymi problemami.

Na zakończenie wszyscy uczestnicy wzięli udział w sesji World Cafe – dyskusji w mniejszym gronie, przy “stolikach dyskusyjnych”. Omawiano mocne i słabe strony miasta, wizję rozwoju gminy i zagrożeń dla niej w ciągu najbliższych 5 lat oraz kanały komunikacji (istniejące i te, które powinny zaistnieć) między samorządem i młodzieżą. Początkowo młodzież z niedowierzaniem podchodziła do obecności decydentów w debacie i dyskusji, sądząc, że ich- młodych- nikt nie chce słuchać, że władze się nimi nie przejmują i nie obchodzi ich głos młodego pokolenia.

Po zakończeniu projektu obie strony były pozytywnie zdziwione: młodzi, że zostali wysłuchani i że gorąco zachęcano ich do dalszej komunikacji z samorządem i aktywności w przestrzeni miasta, gminy, powiatu; decydenci – dojrzałością pytań i troską młodzieży o sprawy miasta.  Wszystkie debaty były rejestrowane, a efektem warsztatów są raporty z zaleceniami dotyczącymi polityk młodzieżowych (linki znajdziecie poniżej wraz z podręcznikiem do samodzielnego prowadzenia projektu). Projekt cieszył się też zainteresowaniem lokalnych mediów – relacje z warsztatów i debat ukazały się w TV Sokółka, na stronach gorakalwaria.net, bystrzycaklodzka.pl, infoprzasnysz.com, a także na stronach urzędów i instytucji. 

Raporty

Raporty COOPAXLE3 to kompleksowe opracowania łączące głos uczniów z mniejszych miejscowości z twardymi danymi GUS i analizą ekspercką Fundacji Innowatorium. To gotowy przewodnik dla samorządów i instytucji, który pokazuje, jak budować dialog międzypokoleniowy i wspierać rozwój obywatelski tam, gdzie jest on najbardziej potrzebny. Nasz cel jest prosty: zwiększenie wpływu młodych obywateli na ich „małe ojczyzny” oraz walka z negatywnymi trendami demograficznymi poprzez realną aktywizację.

Co znajdziesz w publikacjach?

  • Diagnozę potrzeb: Realne problemy i oczekiwania młodzieży z 6 miejscowości.
  • Narzędzia dla decydentów: Dane statystyczne i analityczne wspierające podejmowanie trafnych decyzji na szczeblu samorządowym.
  • Katalog dobrych praktyk: Gotowe rozwiązania do wdrożenia w Twojej społeczności.
  • Przebieg debat: zapisaliśmy wszystkie pytania i odpowiedzi, które padły podczas spotkań z młodzieżą.
Raport ze Środy Wielkopolskiej

 

Raport z Dąbrowy Białostockiej
Raport ze Zgierza
 

 

Raport z Góry Kalwarii
Raport z Bystrzycy Kłodzkiej
Raport z Jednorożca

Scenariusz i materiały pomocnicze

Scenariusz “Coopaxle – warsztaty edukacji obywatelskiej z grą symulacyjną” jest kompletnych podręcznikiem do samodzielnej realizacji projektu. Znajdziecie w nim:

  • opis projektu i prezentacja elementów do gry
  • informacje dotyczące etapu przygotowującego
  • szczegółowe instrukcje i porady jak przeprowadzić warsztaty, prowadzić rozgrywkę i podsumowanie,
  • informacje na co zwrócić uwagę wykorzystując efekty gry,
  • jak przygotować i poprowadzić debatę,
  • jak na dalszym etapie budować relacje młodzieży z lokalnymi decydentami.

Ponadto znajdziecie przykładowe zabawy typu icebreaker oraz porady na kryzysy i trudne momenty. Dodatkowo przygotowaliśmy dla Was plansze pt. Jak przygotować się do debaty (może być pomocną ściągą dla młodzieży) oraz Czym jest World Cafe (która może służyć za ściągę także dla zaproszonych gości). 

W tych materiałach dzielimy się z Wami wiedzą i doświadczeniem. Mamy nadzieję, że realizując swój własny Coopaxle pomnożycie nasz entuzjazm dla edukacji obywatelskiej.

   

Nagrania z projektu